Դիվանագիտությունը լացում է

Ռուբեն Ռուբինյան: Զտարյուն նիկոլական, թրքասեր ռուսատյաց գործիչ: Քաղպայմանագրային հիմունքներով ԱԺ փոխնախագահ: Դիվանագիտության ասպարեզում աչքի է ընկել մեկ անգամ՝ Եվրախորհրդում Ռուսաստանի օգտին քվեարկությունը տապալելու գործում: ՌԴ ներկայացուցիչներին չի կարողացել դա բացատրել դիվանագիտորեն եւ ստիպված է եղել կաշին փրկել անհեթեթ բացատրություններով, այդ թվում՝ քվեարկության սենյակը չգտնելու պատճառով քվեարկությունից «պատահաբար» ուշացումով: Մնացած բոլոր ժամանակներում համաշխարհային դիվանագիտությունն ընդհանրապես, հայկականն էլ՝ մասնավորապես, Ռուբինյանի մասին համեստորեն լռում են, ասես նման մարդ չկա էլ:

Բայց Նիկոլի շնորհիվ կարող է ծնվել ու ի հայտ գալ ամեն ինչ, այդ թվում՝ նաեւ դիվանագետ Ռուբեն Ռուբինյան: Նորելուկը, հասկանում եք, պետք է Հայաստանի կողմից բանակցություններ վարի Թուրքիայի հետ: Բայց քանի որ Հայաստանում ոչ ոք չէր հասկանում՝ Ռուբինյանը երկնքից իջավ, թե մի այլ տեղից հայտնվեց, Գագիկ Մելքոնյան անունով մի գեներալանման բան որոշեց գյուղական կարգով մեկնաբանել այդ եղելությունը՝ նշելով, որ Ռուբինյանը մենակ չի լինելու, նրա հետ թիմ է աշխատելու: Իսկ դուք որեւէ գեներալի ճանաչո՞ւմ եք, որ կարողանում է գլուխ հանել դիվանագիտությունից: Գեներալները, սովորաբար, խոսում են, երբ լռում են դիվանագետները: Թող ինձ ներեն արժանի գեներալները, բայց այդ դասը, այսպես ասեմ, սապոգով է մտածում, եւ Մելքոնյանն էլ բացառություն չէ: Ու մենք, պարզվում է, այնպիսի ք..ի մեջ ենք, որ արդեն Մելքոնյանն է մեկնաբանում Ռուբեն Ռուբինյանի բանագնացության հանգամանքները:

Ինչեւէ, Ռուբինյանի նշանակումն այդ պատասխանատու գործին շատերը բացատրում են Նիկոլի կադրային քաղաքականությամբ, որ նույնքան աննորմալ է, որքան Նիկոլի մյուս գործերը: Այսինքն՝ Նիկոլի պարագայում Թուրքիայի հետ բանակցությունների «շտաբը» Ռուբինյանին վստահելը լրիվ նորմալ երեւույթ է: Բայց, արդյոք, նույնկե՞րպ է մտածում նաեւ ԱԱԾ-ն, որի մասնագիտական տոնն էինք նշում օրերս: Ի դեպ՝ շնորհավոր… Դեռ ուշքի չէինք եկել «Օմեգայի» հետ կապված պատմություններից, հիմա էլ Ռուբինյան ենք նշանակում Թուրքիայի հետ բանակցող: Հույս ունենա՞նք, որ ԱԱԾ-ին հաջողվել է Ռուբինյանին եւս բացահայտել եւ ստիպել՝ աշխատել Հայաստանի օգտին: Այդ մարդը մոտ մեկուկես տարի Էրդողանի անվան քոլեջում, որ այժմ կոչվում է Ստամբուլի քաղաքականության կենտրոն, ուսումնասիրություններ է կատարել, բռնվեք, որ չընկնեք, «Թուրքիայի ժողովրդավարացման գործընթացներում հասարակական կազմակերպությունների ունեցած ազդեցության» թեմայով: Պարզ է, չէ՞, որ այդ ընթացքում թուրքերի հետ նստել, վեր է կացել, տվել-առել է, թուրքերից բան է սովորել, մի ինչ-որ պահի ուղարկվել է Հայաստան: Եթե ԱԱԾ-ն բացահայտել է Ռուբինյանին, ես էլի խնդիր չեմ տեսնում, իսկ եթե չեն բացահայտել եւ մտադիր էլ չեն առաջիկայում բացահայտել, ապա ես խիստ մտահոգ եմ Ռուբինյանին թուրքերի հետ բանակցելու լիազորություններ տալու Նիկոլի որոշումից:

Այդուհանդերձ, այս պատմության մեջ ինձ համար մի լուսավոր կետ կա: Ինձ թվում է, որ Նիկոլը թուրքերի հետ երկխոսությանը լուրջ չի վերաբերվում: Այլապես մի լուրջ մարդու կնշանակեր բանագնաց՝ հմուտ դիվանագետներ քի՞չ ունենք: Դիվանագետներն էլ, գիտեք, տարիքի հետ ավելի ու ավելի իմաստնացող մարդիկ են՝ երկրի շահն ու շառն իրարից ջոկող:

Նիկոլը չգիտի՞, որ Ռուբինյանը երկու էշի գարի իրարից չի կարող ջոկել, էլ ուր մնաց Հայաստանի եւ Թուրքիայի շահերն իրարից ջոկի: Գլուխները բան են գցել՝ առանց նախապայմանների: Էդվարդ Նալբանդյանն էլ էր ասում՝ նախապայմաններ չկան: Բայց երբ «եզներին» բարձրացրինք, տեսանք նրանց տակ թաքնված հորթերին: Այդպես է միշտ, Թուրքիան կարողանում է իր նախապայմաններն այնպիսի սոուսով մատուցել, որ դրանք աննկատ են առաջին հայացքից: Եվ, ուրեմն, պետք էր լուրջ մարդու վստահել Թուրքերի հետ բանակցելու գործը եւ ոչ թե դիվանագիտական «դեռահասին»: Ո՞վ է Թուրքիայի կողմից բանակցելու Ռուբինյանի հետ՝ Ռուբենի հորից տարիքով մեծ Սերդար Քըլըչը՝ մի փորձառու դիվանագետ, որ եղել է նաեւ ԱՄՆ-ում Թուրքիայի դեսպանը եւ հայտնի է որպես Հայոց ցեղասպանության ճանաչման մոլի հակառակորդ: Նա, իհարկե, չի հապաղի Ռուբինյանից պահանջել՝ Ցեղասպանության հարցը դնել մի կողմ, մոռանալ Արեւմտահայաստանի մասին եւ ամեն ինչ սկսել նոր էջից: Եվ նա դա կանի այնքան զգույշ ու խնամքով, որ ո՛չ Ռուբինյանը, ո՛չ էլ այդ ամենին «հետեւող» Փաշինյանը գլխի չեն ընկնի, որ, Քըլըչի հետ սեղան նստելով, արդեն իսկ սպասարկում են Թուրքիայի շահը: Իսկ հետո, երբ Փաշինյանն այս ուղղությամբ եւս կտապալի ամեն ինչ, կդիմի հանրությանն ու կասի՝ ես պատասխանատու եմ, բայց մեղավոր չեմ՝ մեղավորը Ռուբինյանն է, կլիչկան էլ՝ «Օմեգա-2»:

ՀԳ. Մի բան սկսելիս միշտ որոշեք, թե ում եք փուռը տալու, եթե հանկարծ ձախողեք ձեռնարկը: